Gemi yakıtında viskozite ölçümü
Gemi yakıtında viskozite iki noktada ölçülür: teslim alınan ağır yakıtın (HFO) kalite kontrolünde ve motor öncesindeki yakıt şartlandırmada. Gemi yakıtı viskozite kontrolünde (fuel oil viscosity control) yakıt ısıtılır ve viskozitesi enjeksiyon için gereken değere düşürülür. SOFuel, Sofraser’in yakıt hatları için ürettiği in-line proses viskozimetresidir.
Teslim alınan yakıtın kalite kontrolü
Ağır yakıt sınıfları 50 °C’deki kinematik viskoziteleriyle anılır. 380 cSt sınıfı yaygındır, daha ağır sınıflarda bu değer 700 cSt’ye çıkar. Teslim alınan yakıtın sınıfına uyup uymadığı bu referans değerle kontrol edilir.
Thermoset KV, numuneyi referans sıcaklığa getirip kinematik viskoziteyi doğrudan cSt olarak veren bir analizördür. Referans sıcaklık 40–135 °C arasında seçilir ve ölçüm 1.000 cSt’ye kadar yapılır. Analizör ana hattan alınan bir numune döngüsüne kurulur.
In-line ölçümde ise MIVI, proses sıcaklığında ölçtüğü viskoziteden sıcaklık düzeltmeli viskoziteyi (TCV) hesaplar. Bu hesap ürünün referans eğrisine dayanır. Farklı yakıt partilerinde referans eğrisi değişebilir ve kalite kararında analizörün referans sıcaklıktaki ölçümü esas alınır.
Motor öncesi yakıt şartlandırma
HFO 50 °C’de 180–380 cSt viskozitededir. Enjeksiyon için yaklaşık 10–15 cSt’ye düşürülmesi gerekir. Yakıt bu değere ısıtılarak getirilir.
Viskozimetre ısıtıcının çıkışında, motor girişinden önce durur. Viskozite kontrolörü ölçülen değeri ayar değeriyle karşılaştırır ve ısıtıcının buhar vanasını sürer. Vanayı yalnız viskozite kontrolörü kumanda eder.
MAN Diesel & Turbo’nun yakıt değişim prosedürüne (5212208-3) göre HFO servis tankı 80–100 °C’de tutulur ve motor girişindeki yakıt 150 °C’yi geçmez.
SOFuel, mevcut viskozimetre sisteminin yerine bu noktaya takılabilir. Kontrolörün 4–20 mA ya da Modbus RTU girişi ilk değerlendirmede sorulur.
Şemayı yana kaydırarak görebilirsiniz.
HFO ve MDO geçişi
Emisyon kontrol bölgelerine girerken gemi ağır yakıttan (HFO) distilat yakıta (MDO) geçer (HFO/MDO changeover). Geçiş sırasında yakıtın sıcaklığı ve viskozitesi birlikte değişir.
MAN Diesel & Turbo prosedürü, geçiş boyunca motor girişindeki viskozitenin 2–20 cSt aralığında kalmasını ve sıcaklık değişiminin dakikada 2 °C’yi geçmemesini ister.
SOFuel veri sayfasındaki örnek geçiş eğrisinde viskozite yaklaşık 130 °C’de 12–13 mPa·s’den 25 °C’de yaklaşık 5 mPa·s’ye iner ve geçiş yaklaşık sekiz saat sürer.
SOFuel teknik verileri
SOFuel dinamik viskoziteyi mPa·s olarak ölçer. Kinematik viskozite (cSt), dinamik viskozitenin yoğunluğa (g/cm³) bölünmesiyle bulunur.
| Ölçüm aralığı | 0–25 mPa·s ya da 0–50 mPa·s |
|---|---|
| Tekrarlanabilirlik ve doğruluk | Okumanın ±%0,2’si ve ±%0,5’i (tam skalanın %10–90’ında) |
| Proses sıcaklığı | En çok 180 °C |
| Basınç | En çok 20 bar |
| Sıcaklık ölçümü | Pt100 |
| Proses bağlantısı | Ø99 flanş, DN50 (2") hat |
| Kablo | Halojensiz, 180 °C |
| Arayüz | Duvar tipi, IP66, 4–20 mA ve Modbus RTU |
| Kinematik viskozite | Arayüzde girilen yoğunluk katsayısıyla cSt olarak |
Kaynak: Sofraser FT3-E-Sofuel 337/4
Telefon ve e-posta
Gemi yakıtı uygulamaları doğrudan telefonla ya da e-postayla değerlendirilir. Yakıt sınıfı, hat çapı ve mevcut kontrol sisteminin bilgisi bu değerlendirmenin başlangıcıdır.
Teknik belgeler
- SOFuel veri sayfası (337/4)İngilizce PDF, sofraser.com
- Thermoset KV veri sayfası (391/3)İngilizce PDF, sofraser.com
Sık sorulan sorular
Motor girişinde yakıt viskozitesi kaç cSt olmalıdır?
HFO 50 °C’de 180–380 cSt viskozitededir ve enjeksiyon için ısıtılarak yaklaşık 10–15 cSt’ye getirilir. MAN Diesel & Turbo’nun yakıt değişim prosedürü (5212208-3), HFO/MDO geçişi boyunca motor girişindeki viskozitenin 2–20 cSt aralığında kalmasını ister.
HFO’dan MDO’ya geçişte viskozite nasıl izlenir?
Geçiş sırasında yakıtın sıcaklığı ve viskozitesi birlikte değişir. Viskozimetre ısıtıcının çıkışında, motor girişinden önce ölçer. MAN Diesel & Turbo prosedürü sıcaklık değişiminin dakikada 2 °C’yi geçmemesini ister.
SOFuel ölçümü cSt olarak verebilir mi?
SOFuel dinamik viskoziteyi mPa·s olarak ölçer. Duvar tipi arayüz, girilen yoğunluk katsayısıyla değeri kinematik viskoziteye (cSt) çevirir.
Teslim alınan yakıtın 50 °C viskozitesi in-line ölçülebilir mi?
Referans sıcaklıktaki değer için Thermoset KV analizörü numune döngüsüne kurulur. In-line ölçümde MIVI sıcaklık düzeltmeli viskozite verir, bu hesap ürünün referans eğrisine dayanır.
Bu uygulamada kullanılan ürünler
Yakıt sınıfı, hat çapı ve mevcut kontrol sistemi bilgisi ilk değerlendirme için yeterlidir.